Hội sách thiếu nhi TP.HCM 2026: Trải nghiệm xếp lá dừa nghệ thuật dành cho thiếu nhi

Có những sự kiện khép lại sau vài ngày nhưng những điều trẻ em mang theo lại có thể theo các em suốt nhiều năm sau đó.

Đó không chỉ là cuốn sách vừa mua, một bức ảnh chụp cùng bạn bè hay một món quà nhỏ mang về. Đôi khi, ký ức đẹp lại bắt đầu từ khoảnh khắc một em bé lần đầu tiên cầm trên tay chiếc lá dừa còn xanh, loay hoay gấp từng nếp lá dưới sự hướng dẫn của người nghệ nhân và bất ngờ khi chỉ ít phút sau, chiếc lá bình dị ấy đã trở thành một chú cá, con cào cào hay bông hoa xinh xắn.

Chính những trải nghiệm như vậy đã góp phần làm nên màu sắc rất riêng của Hội sách thiếu nhi TP.HCM lần VI - năm 2026.

Ngày 26/06/2026, tại Thư viện Khoa học Tổng hợp TP.HCM, UBND TP.HCM phối hợp Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM tổ chức lễ khai mạc Hội sách thiếu nhi TP.HCM lần VI với chủ đề "Em vui đọc sách, học bao điều hay", nhân dịp kỷ niệm 50 năm ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (02/07/1976 – 02/07/2026).

Đối với tôi, đây còn là một dấu mốc nghề nghiệp rất đáng nhớ khi được Ban Tổ chức tin tưởng mời đồng hành xuyên suốt 07 ngày để trực tiếp hướng dẫn các em nhỏ trải nghiệm xếp lá dừa nghệ thuật. Không đơn thuần là biểu diễn, hoạt động được thiết kế như một không gian thực hành, nơi trẻ được quan sát, tự tay thực hiện và mang sản phẩm do chính mình làm về như một món quà kỷ niệm.

Hội sách thiếu nhi TP.HCM 2026 – Quy mô lớn nhất từ trước đến nay

Theo thông tin từ Ban Tổ chức, Hội sách thiếu nhi TP.HCM lần VI có quy mô lớn nhất kể từ khi được tổ chức.

Sự kiện quy tụ hơn 50 đơn vị, 48 gian hàng sách cùng hơn 150 hoạt động về đọc sách, giáo dục kỹ năng, STEM, nghệ thuật, giao lưu văn hóa và sáng tạo dành cho thiếu nhi.

Không gian hội sách cũng được mở rộng đáng kể. Ngoài Thư viện Khoa học Tổng hợp TP.HCM, chương trình còn diễn ra tại Khu phức hợp Sora Gardens, Đường sách Vũng Tàu và nhiều hoạt động hưởng ứng tại các địa phương, với mong muốn đưa sách đến gần hơn với trẻ em ở khu dân cư, chung cư, nhà ở xã hội, khu nhà trọ công nhân, bệnh viện cũng như những địa bàn còn gặp nhiều khó khăn.

Trong phát biểu khai mạc, ông Trần Thế Thuận, Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM, nhấn mạnh mong muốn để mọi trẻ em đều có cơ hội tiếp cận sách, tri thức và các giá trị văn hóa một cách bình đẳng.

Điều khiến tôi ấn tượng không chỉ nằm ở quy mô, mà còn ở cách Ban Tổ chức xây dựng một không gian nơi việc đọc sách được kết nối với những trải nghiệm thực tế. Khi tri thức bước ra khỏi trang sách, trẻ em sẽ dễ ghi nhớ, dễ cảm nhận và cũng dễ nuôi dưỡng niềm yêu thích học hỏi hơn.

Vì sao xếp lá dừa nghệ thuật xuất hiện trong một hội sách?

Nhiều phụ huynh ghé gian trải nghiệm đều đặt câu hỏi giống nhau:

"Đây là hội sách, vì sao lại có hoạt động xếp lá dừa?"

Câu trả lời nằm ở chính chủ đề của hội sách.

Một cuốn sách hay luôn khơi gợi trí tưởng tượng. Còn một hoạt động thủ công truyền thống lại giúp trí tưởng tượng ấy được hiện thực hóa bằng đôi tay.

Khi trẻ đọc câu chuyện về thiên nhiên, động vật hay cuộc sống làng quê, các em sẽ hình dung bằng trí óc. Khi tự tay xếp chiếc lá thành con chim hay chú châu chấu, trí tưởng tượng ấy được chuyển thành một sản phẩm có thể cầm, ngắm và lưu giữ.

Đó là sự kết nối rất tự nhiên giữa đọc, quan sát, suy nghĩ và sáng tạo.

Nghệ thuật xếp lá dừa vì thế không đứng ngoài không gian của hội sách. Ngược lại, nó bổ sung cho việc đọc bằng một hình thức trải nghiệm giàu cảm xúc.

Trẻ em học được gì từ một chiếc lá dừa?

Nếu chỉ nhìn từ bên ngoài, xếp lá dừa có vẻ là một trò chơi đơn giản.

Thế nhưng trong từng thao tác nhỏ, trẻ đang rèn luyện rất nhiều kỹ năng.

Các em học cách quan sát hình mẫu.

Học cách lắng nghe hướng dẫn.

Học sự kiên nhẫn khi phải gấp lại nếu làm sai.

Học cách phối hợp giữa mắt và đôi tay.

Học cách tập trung trong khoảng thời gian dài hơn bình thường.

Điều thú vị là không có hai sản phẩm nào hoàn toàn giống nhau.

Ngay cả khi cùng làm theo một hướng dẫn, mỗi em vẫn tạo nên một sản phẩm mang dấu ấn riêng. Có em gấp rất chắc tay. Có em sáng tạo thêm chi tiết. Có em muốn thử đổi sang một kiểu khác chỉ vì cảm thấy như vậy đẹp hơn.

Sự khác biệt ấy chính là biểu hiện của tư duy sáng tạo đang được hình thành.

Trải nghiệm trực tiếp luôn mang đến nhiều giá trị hơn việc chỉ quan sát

Trong thời đại số, trẻ em có thể dễ dàng xem hàng nghìn video hướng dẫn chỉ bằng vài thao tác.

Nhưng xem và tự làm là hai trải nghiệm hoàn toàn khác nhau.

Một video có thể giúp trẻ biết quy trình.

Một buổi thực hành lại giúp trẻ cảm nhận chất liệu của lá, biết phải điều chỉnh lực tay ra sao, hiểu vì sao một nếp gấp chưa đúng khiến cả hình dáng thay đổi.

Quan trọng hơn, khi hoàn thành sản phẩm đầu tiên, các em cảm nhận được niềm vui đến từ chính nỗ lực của mình.

Không ít em quay lại gian trải nghiệm nhiều lần trong những ngày hội sách chỉ để thử thêm một mẫu mới.

Có em còn hào hứng khoe rằng sẽ về dạy lại cho em mình hoặc bạn cùng lớp.

Khoảnh khắc ấy khiến tôi tin rằng giá trị của hoạt động không dừng lại ở chiếc lá dừa được xếp thành hình gì, mà nằm ở việc kỹ năng và niềm yêu thích tiếp tục được lan tỏa sau khi hội sách kết thúc.

Góc nhìn của người nghệ nhân sau 15 năm gắn bó với lá dừa

Tôi là Hà Tho, nghệ nhân xếp lá dừa nghệ thuật với hơn 15 năm theo đuổi nghề.

Trong suốt hành trình ấy, tôi đã có cơ hội hướng dẫn ở nhiều trường học, lễ hội, sự kiện văn hóa và chương trình cộng đồng.

Thế nhưng đồng hành cùng Hội sách thiếu nhi TP.HCM năm 2026 vẫn mang đến một cảm xúc rất đặc biệt.

Điều tôi nhớ nhất không phải số lượng sản phẩm được hoàn thành.

Cũng không phải những lời khen dành cho các mẫu xếp.

Điều còn đọng lại là ánh mắt của những em nhỏ khi lần đầu tiên nhận ra chiếc lá dừa bình dị có thể biến thành một tác phẩm nhỏ xinh dưới chính đôi tay mình.

Có em cười rất lớn khi hoàn thành con cá đầu tiên.

Có em chạy ngay đến khoe với bố mẹ.

Có em cẩn thận cất sản phẩm vào balô vì sợ bị hỏng trên đường về.

Đó là những khoảnh khắc khiến người làm nghề cảm nhận rõ hơn ý nghĩa của việc gìn giữ một loại hình thủ công truyền thống.

Khi nghề thủ công truyền thống bước vào không gian giáo dục hiện đại

Có người từng nghĩ những nghề thủ công dân gian sẽ dần mất đi vị trí trong cuộc sống hiện đại.

Thực tế lại cho thấy điều ngược lại.

Càng sống trong môi trường nhiều thiết bị điện tử, trẻ em càng cần những hoạt động được chạm, được làm và được sáng tạo bằng chính đôi tay.

Một chiếc lá dừa không phát sáng như màn hình.

Không phát ra âm thanh.

Không có hiệu ứng đặc biệt.

Nhưng nó mang lại điều mà công nghệ khó thay thế: cảm giác tự mình tạo nên một sản phẩm hoàn chỉnh.

Đó cũng là lý do nhiều trường học, thư viện và các sự kiện văn hóa ngày nay ngày càng chú trọng các hoạt động trải nghiệm thủ công.

Đây không phải là sự quay về quá khứ, mà là cách cân bằng giữa công nghệ và trải nghiệm thực tế.

Đọc sách và trải nghiệm sáng tạo – Hai hành trình bổ sung cho nhau

Một cuốn sách giúp trẻ mở rộng thế giới trong suy nghĩ.

Một hoạt động thủ công giúp trẻ hiện thực hóa những điều vừa học.

Khi hai hình thức ấy kết hợp trong cùng một không gian, việc học trở nên sinh động hơn rất nhiều.

Sau khi đọc về thiên nhiên, trẻ có thể tạo hình các loài vật bằng lá dừa.

Sau khi đọc truyện cổ tích, các em có thể sáng tạo những nhân vật theo trí tưởng tượng của mình.

Sau khi nghe kể về văn hóa Việt Nam, các em được trực tiếp trải nghiệm một loại hình thủ công đã gắn bó với nhiều thế hệ.

Những trải nghiệm như vậy góp phần giúp tri thức không chỉ dừng lại ở việc ghi nhớ, mà trở thành ký ức có cảm xúc.

Phụ huynh có thể làm gì để nuôi dưỡng sự sáng tạo cho con?

Không phải lúc nào cũng cần một lớp học lớn hay một chương trình quy mô.

Một buổi cuối tuần cùng con tham gia hoạt động thủ công, đọc sách tại thư viện hay trải nghiệm các lễ hội văn hóa cũng đủ tạo nên nhiều giá trị.

Điều quan trọng không nằm ở việc sản phẩm đẹp đến đâu.

Điều đáng quý là trẻ được thử, được sai, được sửa và được tự hào về thành quả của chính mình.

Đó cũng là nền tảng để hình thành sự tự tin, tính kiên trì và khả năng giải quyết vấn đề trong tương lai.

Một chiếc lá dừa nhỏ, một ký ức lớn

Bảy ngày đồng hành cùng Hội sách thiếu nhi TP.HCM lần VI khép lại rất nhanh.

Những gian hàng rồi sẽ được tháo dỡ.

Sự kiện cũng sẽ kết thúc.

Nhưng tôi tin rằng vẫn sẽ có rất nhiều em nhỏ nhớ về mùa hè năm ấy bằng hình ảnh một chiếc lá dừa được chính tay mình xếp thành công.

Nếu những trải nghiệm ấy góp phần giúp các em yêu hơn sách, yêu hơn văn hóa dân tộc và mạnh dạn sáng tạo hơn mỗi ngày, thì đó đã là món quà ý nghĩa nhất đối với người nghệ nhân.

Suốt hơn 15 năm gắn bó với nghệ thuật xếp lá dừa, tôi luôn tin rằng giá trị của nghề không nằm ở việc tạo ra những sản phẩm đẹp, mà ở khả năng kết nối con người với văn hóa, với thiên nhiên và với những ký ức tuổi thơ.

Được đồng hành cùng Hội sách thiếu nhi TP.HCM 2026 là một niềm vinh dự lớn. Tôi hy vọng sẽ còn nhiều không gian văn hóa, giáo dục tiếp tục đưa những nghề thủ công truyền thống đến gần hơn với thế hệ trẻ, để mỗi chiếc lá dừa không chỉ là một chất liệu quen thuộc, mà còn trở thành cầu nối giữa tri thức, sáng tạo và bản sắc văn hóa Việt Nam.

Thông tin tác giả

Hà Tho – Nghệ nhân xếp lá dừa nghệ thuật với hơn 15 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực biểu diễn, hướng dẫn trải nghiệm và tổ chức workshop thủ công truyền thống tại TP.HCM.

Địa chỉ: 2867/68/5B Quốc lộ 1A, Phường Tân Thới Nhất, Quận 12, TP.HCM

Điện thoại: 038-377-3839

Website: https://www.nghenhanxepladua.com/